Gwamnatin Rasha ta toshe manhajar aika saƙonni ta WhatsApp bisa zargin karya dokokin ƙasar, tare da ƙarfafa wa ’yan ƙasa gwiwar komawa amfani da wata manhaja da gwamnati ke marawa baya. Matakin dai ana kallonsa a matsayin yunƙurin ƙara takaita ’yancin faɗar albarkacin baki yayin da yaƙin Ukraine ke ci gaba.
Mai magana da yawun Kremlin, Dmitry Peskov, ya sanar da matakin a ranar Alhamis, inda ya ce WhatsApp ta ƙi bin “ƙa’idoji da tanadin dokar Rasha”.
Ya shawarci ’yan Rasha su koma amfani da MAX, wata manhaja da gwamnati ke tallafawa wadda ake tallatawa a matsayin dandalin ayyuka da dama — daga aika saƙonni zuwa samun ayyukan gwamnati ta intanet da kuma biyan kuɗi.
Sai dai masana sun yi gargaɗi cewa MAX ba ta amfani da end-to-end encryption kamar WhatsApp, kuma a bayyane ta bayyana cewa za ta rika bai wa hukumomi bayanan masu amfani idan aka nema. Wannan na nufin saƙonnin masu amfani na iya fuskantar sa ido daga gwamnati.
A bara, Rasha ta fara takaita wasu kiran WhatsApp — mallakin kamfanin Meta na Amurka — da kuma Telegram, tana zargin manhajojin ƙasashen waje da ƙin bai wa jami’an tsaro bayanai a shari’o’in zamba da “ta’addanci”.
Kungiyoyin kare haƙƙin ɗan Adam, ciki har da Amnesty International, sun ce matakan takaita manhajojin aika saƙonni wata hanya ce ta bayyane da gwamnati ke bi don ƙara iko da sa ido. Amnesty ta soki Rasha a wannan makon kan ci gaba da matsa wa Telegram.
“Yadda aka saba, hukumomin Rasha na amfani da mafi tsauri daga kayan aikin danniya na dijital: takunkumi da cikas da sunan kare haƙƙin jama’a,” in ji Amnesty a wata sanarwa ranar Talata.
Wani kakakin WhatsApp ya ce a ranar Laraba kamfanin na yin “duk mai yiwuwa” don ci gaba da haɗa masu amfani da juna.
“Ƙoƙarin ware sama da mutane miliyan 100 daga sadarwa mai zaman kansa da tsaro mataki ne na koma-baya, kuma hakan ba zai haifar da komai ba face ƙarancin tsaro ga mutanen Rasha,” in ji kakakin.
Rahoton kamfanin Reuters ya nuna cewa tun daga Disamba, mutane da dama a Rasha na iya amfani da WhatsApp ne kawai ta hanyar VPN.
A farkon wannan makon, hukumar sadarwa ta Rasha, Roskomnadzor, ta ce za ta ƙara takunkumi kan Telegram — wadda sojojin Rasha ke amfani da ita sosai a yaƙin Ukraine — bayan zargin ta da ƙin bin doka.
Baya ga matsin lamba kan manhajojin aika saƙonni, gwamnatin Rasha ta toshe kafafen sada zumunta kamar Twitter da Facebook da Instagram, tare da ƙara takunkumi kan ayyuka kamar YouTube.
A watan Disamba kuma, ta sanya takunkumi kan sabis ɗin kiran bidiyo na Apple da FaceTime.
Tags
Labarai
